HII HAPA NAMNA YAKUTAMBUA NYOKA WENYE SUMU
Nyoka ni wanyama wanaopatikana karibu na maeneo yote duniani, lakini si wote wanaoharibu au kuwa hatari kwa binadamu. Baadhi ya nyoka hutoa sumu, ambayo inaweza kusababisha madhara makubwa kwa binadamu na wanyama wengine. Kutambua nyoka wenye sumu ni ujuzi muhimu wa kuzuia ajali na kujiweka salama.
1. Angalia sura ya kichwa
Nyoka wenye sumu mara nyingi wana kichwa chenye umbo la pembe tatu (triangular) kutokana na kipochi cha sumu kilicho nyuma ya meno yao ya kuuma.
Nyoka wasiokuwa na sumu mara nyingi wana kichwa chenye umbo la mviringo au la sawa na shingo, bila tofauti kubwa.
2. Angalia macho
Nyoka wenye sumu mara nyingi wana pupils wima kama pua ya paka (elliptical) badala ya pupils mviringo.
Hata hivyo, baadhi ya nyoka wenye sumu ya maji wana pupils mviringo, hivyo macho si dalili pekee.
3. Angalia meno ya kuuma
Nyoka wenye sumu wana meno makubwa ya mbele yanayoweza kuingiza sumu ndani ya mwili wa mhusika.
Nyoka wasiokuwa na sumu mara nyingi hawana meno ya kuingiza sumu, au meno yao ni madogo na hayatumiki kwa sumu.
4. Rangi na alama kwenye mwili
Baadhi ya nyoka wenye sumu hujulikana kwa mionekano ya rangi ya onyesho au mistari ya kipekee, kama vile mistari ya panda, rangi za dhahabu, nyeusi, njano, au nyekundu.
Lakini, rangi pekee haiwezi kuthibitisha sumu, kwani baadhi ya nyoka wasiokuwa na sumu wanaweza kuwa na rangi zinazofanana.
5. Tabia na harakati
Nyoka wenye sumu mara nyingi ni wakali zaidi na wanaweza kuonyesha ishara za kutoroka au kushambulia haraka.
Nyoka wasiokuwa na sumu mara nyingi hutokomea au kujaribu kuteleza mbali pale wanapokutana na watu.
6. Eneo la kijiografia
Kutambua aina ya nyoka kwa eneo ni muhimu. Baadhi ya nyoka wenye sumu hutokea katika maeneo maalum, kwa mfano:
Nyoka wa miji (Naja spp.) hupatikana sehemu nyingi za Afrika.
Puff adder na mamba hupatikana sehemu za jangwa na misitu.
Tahadhari Muhimu
Usijaribu kumkamata au kumshika nyoka bila ujuzi wa kitaalamu.
Kila nyoka, iwe na sumu au la, unaweza kuwa hatari endapo utahisi hatari.
Ikiwa mtu ameumwa na nyoka, tafuta huduma ya haraka ya matibabu bila kuchelewa.
